Rajadii laga qabay in xal diblomaasiyadeed laga gaaro dagaalka u dhexeeya Mareykanka, Yahuudda iyo xulafadooda oo isku dhinac ah iyo dowladda shiicada Iran, ayaa yaraatay kadib markii ay gebi ahaanba istaageen wadahadalladii la doonayay in lagu soo afjaro dagaalkaasi, isla markaana Tehran iyo Washington ay muujiyeen inaysan diyaar u ahayn inay dabciyaan shuruudahooda.
Wasiirka Arrimaha Dibadda Iran Cabbaas Caraaqji ayaa saacadihii lasoo dhaafay ka soo laabtay Pakistan, iyadoo aan wax heshiis ah la gaarin, halka Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump uu baajiyay safar ay Islamabad ku tagi lahaayeen ergadii uu u xil-saaray wada-hadalkaasi.
Ismari-waagan oo god madow kusii riday rajadii nabadda, ayaa sabab u noqon kara weerarro hor leh oo dib ay uga dhex-qarxa labada dhinac, kuwaas oo horey u sababay in halkii ugu sarraysay ay gaarto qiimaha tamarta adduunka muddo dhowr sano gudahood ah, isla markaana sicir-bararku cirka isku shareeray, sidoo kalena hoosu-dhac weyni ku yimid kobicii dhaqaallaha adduunka.
Madaxweynaha Iran Mascuud Pezeshkiyaan ayaa Ra’iisul Wasaaraha Pakistan Shehbaz Shariif kula hadlay telefoon, isagoo sheegay in Tehran aysan geli doonin wax uu ku tilmaamay “wadahadallo Khasab ah” oo goodis iyo go’doomin-na ay barbar socoto, sida lagu sheegay war ka soo baxay dowladda Iran.
Pezeshkiyaan wuxuu sheegay in Mareykanku marka hore uu joojiyo waxyaabaha caqabadda ku ah wada-hadalka oo ay ku jirto go’doominta dekedaha Iran, ka hor inta aan la bilaabin wada-xaajoodka la doonayo in lagu xallinayo khilaafaadka jira.
Caraaqji, Wasiirka Khaarajiga Iiraan wuxuu booqashadiisa Pakistan ku tilmaamay mid “miro-dhal ah.” Ilo diblomaasiyadeed oo Iran ka tirsan oo ku sugan Islamabad ayaa sheegay in Tehran aysan aqbali doonin shuruudo iyo dalabaad xad-dhaaf ah” oo ka yimaadda Mareykanka.
Trump ayaa wariyeyaasha Florida u sheegay inuu joojiyay safarkii ergada, isagoo ku sababeeyey in wada-hadalladu ay u baahnaayeen wax uu ku sheegay safar iyo kharash badan si loo tixgeliyo ayuu yiri, dalab aan u qalmin kharashka baxaya oo ka yimid dhinaca Iiraan.
Waxa kale oo Trump sheegay in uu jiro khilaaf iyo jahawareer weyn oo ka dhex jira hoggaanka Iran, waxaanu isagoo arrintan ka hadlaya uu yiri “qofna ma garanayo cidda dalka maamusha, xitaa Iran lafteedu ma oga”. Waxaanu intaas raaciyey, “haddii Iran ay rabto wada-hadal, waxay kaliya u baahan tahay inay soo wacdo Mareykanka”.
Pezeshkiyaan, madaxweynaha Iran, oo horey uga jawaabbay eedda Trump ayaa sheegay inaysan jirin kala qaybsanaan siyaasadeed oo dhexdooda ka jirta, dalka Iiraanna uu yahay mid si buuxda u midaysan, ilsa markaana dhammaantood ay taageersan yihiin hogaamiyahooda sare.
Iyadoo ay sii kordhayaan xiisadaha gobolka, Ra’iisul Wasaaraha Yahuudda Benjamin Netanyahu wuxuu amray ciidamadiisa inay weeraraan bartilmaameedyada Xisbullah ee Lubnaan, sida xafiiskiisu uu xaqiijiyey, taasoo sii wiiqaysa xabbad-joojint socotay saddexda todobaad ahayd oo marka horeba cago badan aan ku taagnayn.
Tehran ayaa si weyn u xirtay marin-biyoodka istaraatiijiga ah ee Hormuz, kaas oo sida caadiga ah shan meelood meel ay maraan saliidda iyo gaaska dareeraha ah ee caalamka, halka Washington-na ay xannibaad saartay dhoofka saliidda Iran.